Nieruchomości, rewitalizacja i odbudowa po żywiole

Prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wywłaszczenie i ograniczenie sposobu korzystania, podział nieruchomości, służebność przesyłu. Gminny program rewitalizacji i specjalna strefa rewitalizacji. Uproszczony tryb odbudowy obiektów zniszczonych przez żywioł.

Blok materiału: Prawo budowlane i ustawy pokrewne. Zakres wyprowadzony z wykazu aktów prawnych: IARP poz. 40, 46, 47, 49. W tej dziedzinie mamy 69 pytań, każde z trzema wariantami odpowiedzi i jedną poprawną.

Budowiusz przykłada drewnianą łatę mierniczą do kamiennego muru, w drugiej ręce trzyma młot. U pasa ekierka i pion, w tle plac budowy ze świątynią, rusztowaniem i stosami ciosanych bloków. Napis: Kogo reprezentuje inspektor nadzoru inwestorskiego? Inwestora na budowie, kontrolując jakość i zgodność wykonywanych robót. Patrzy wykonawcy prosto w beton.

Co następuje z najmem, dzierżawą lub użyczeniem nieruchomości wywłaszczonej w trybie ustawy o odbudowie po żywiole?

A) wygasają z upływem miesiąca od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, co oznacza, że okres miesiąca liczy się od dnia, w którym decyzja uzyskała przymiot ostateczności poprawna
B) wygasają z dniem, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, bez dodatkowego okresu miesiąca, co skraca termin wygaśnięcia
C) wygasają z upływem miesiąca od dnia wydania decyzji o wywłaszczeniu, przy czym decyzja ta nie musi być ostateczna

Dlaczego tak: Przepis stanowi, że najem, dzierżawa lub użyczenie oraz trwały zarząd nieruchomości wygasają z upływem miesiąca, licząc od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna. Wariant c jest błędny, gdyż decyzja musi być ostateczna, a nie tylko wydana. Wariant b jest błędny, gdyż wygaśnięcie następuje po upływie miesiąca, a nie w dniu ostateczności decyzji.

Podstawa prawna: ustawa o szczególnych zasadach odbudowy, remontów, przebudowy i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych lub uszkodzonych w wyniku działania żywiołu (Dz.U. 2025 poz. 1094)

Jaka jest maksymalna wysokość opłaty adiacenckiej od wzrostu wartości nieruchomości w wyniku scalenia i podziału?

A) 30 %
B) 50 % poprawna
C) 70 %

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 107 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, osoby, które otrzymały nowe nieruchomości wydzielone w wyniku scalenia i podziału, są zobowiązane do wniesienia na rzecz gminy opłat adiacenckich w wysokości do 50 % wzrostu wartości tych nieruchomości. Stawki 30 % i 70 % nie są przewidziane w tym przepisie.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 107 ust. 1

Jaka jest maksymalna wysokość opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku scalenia i podziału?

A) 50 % wzrostu wartości poprawna
B) 40 % wzrostu wartości
C) 30 % wzrostu wartości

Dlaczego tak: Opłata adiacencka może być ustalona w wysokości do 50 % wzrostu wartości nieruchomości, co wynika wprost z art. 107 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wartości 30 % i 40 % są błędne, gdyż nie odpowiadają maksymalnemu progowi wskazanemu w przepisie.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 107 ust. 1

Jaka jest maksymalna wysokość opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku scalenia i podziału?

A) do 30 % wzrostu wartości nieruchomości
B) do 70 % wzrostu wartości nieruchomości
C) do 50 % wzrostu wartości nieruchomości poprawna

Dlaczego tak: Art. 107 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi, że opłata adiacencka może wynosić do 50 % wzrostu wartości nieruchomości. Stawki 30 % i 70 % nie są przewidziane w tym przepisie.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 107 ust. 1

Jaka jest wysokość kary nakładanej przez starostę za niezłożenie wniosku o wydanie decyzji na czasowe zajęcie nieruchomości w terminie 3 dni?

A) 1000 zł za każdy dzień zwłoki
B) 5000 zł za każdy dzień zwłoki poprawna
C) 10 000 zł za każdy dzień zwłoki

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 126 ust. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w przypadku niezłożenia wniosku w terminie 3 dni, starosta nakłada karę w wysokości 5000 zł za każdy dzień zwłoki, licząc od dnia następującego po upływie terminu. Kwoty 1000 zł i 10 000 zł są nieprawidłowe, ponieważ ustawa określa karę na 5000 zł.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 126 ust. 6

Jaka jest wysokość opłaty adiacenckiej w związku ze scaleniem i podziałem nieruchomości?

A) do 70% wzrostu wartości nieruchomości
B) do 30% wzrostu wartości nieruchomości
C) do 50% wzrostu wartości nieruchomości poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisem, osoby, które otrzymały nowe nieruchomości wydzielone w wyniku scalenia i podziału, są zobowiązane do wniesienia na rzecz gminy opłat adiacenckich w wysokości do 50% wzrostu wartości tych nieruchomości w stosunku do wartości nieruchomości dotychczas posiadanych. Stawki 30% i 70% są nieprawidłowe, gdyż nie wynikają z przepisu.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 107 ust. 1

Jaka kara grozi za niezłożenie wniosku o wydanie decyzji na czasowe zajęcie nieruchomości w terminie 3 dni od dnia zajęcia?

A) 10000 zł za każdy dzień zwłoki
B) 5000 zł za każdy dzień zwłoki poprawna
C) 500 zł za każdy dzień zwłoki

Dlaczego tak: W przypadku niezłożenia wniosku o wydanie decyzji na czasowe zajęcie nieruchomości w terminie 3 dni, starosta orzeka o nałożeniu kary w wysokości 5000 zł za każdy dzień zwłoki, licząc od dnia następującego po dniu, w którym upłynął termin do złożenia wniosku. Kwoty 500 zł i 10000 zł są nieprawidłowe.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 126 ust. 6

Jaki jest maksymalny okres, na jaki starosta może udzielić zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości w przypadku siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia znacznej szkodzie?

A) 6 miesięcy poprawna
B) 12 miesięcy
C) 3 miesiące

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 126 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zezwolenie na czasowe zajęcie nieruchomości udzielane jest na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy, licząc od dnia zajęcia. Okres 3 miesięcy jest zbyt krótki, a 12 miesięcy zbyt długi, co czyni te warianty błędnymi.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 126 ust. 1

Jaki jest maksymalny okres, na który można udzielić zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości w trybie art. 126 ustawy o gospodarce nieruchomościami?

A) 6 miesięcy poprawna
B) 12 miesięcy
C) 3 miesiące

Dlaczego tak: Zezwolenie na czasowe zajęcie nieruchomości udzielane jest na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy, licząc od dnia zajęcia nieruchomości. Okres 3 miesięcy jest zbyt krótki, a 12 miesięcy - zbyt długi, gdyż nie przewiduje go przepis.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 126 ust. 1

Jaki jest maksymalny okres, na który starosta może udzielić zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości w przypadku siły wyższej?

A) 6 miesięcy poprawna
B) 12 miesięcy
C) 3 miesiące

Dlaczego tak: Przepis stanowi, że w przypadku siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody starosta udziela zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy licząc od dnia zajęcia. Wskazanie 3 lub 12 miesięcy jest błędne, gdyż okres ten został wprost określony w ustawie.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 126 ust. 1

Jaki jest maksymalny termin na przeniesienie praw do działek wydzielonych w wyniku podziału nieruchomości rolnej lub leśnej o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha?

A) 6 miesięcy od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna poprawna
B) 3 miesiące od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna
C) 12 miesięcy od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna

Dlaczego tak: Przepis stanowi, że termin na przeniesienie praw do wydzielonych działek nie może być dłuższy niż 6 miesięcy od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna. Terminy 3 i 12 miesięcy są niezgodne z przepisem.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 93 ust. 2a

Jaki okres obejmują plany wykorzystania zasobu nieruchomości gminnych?

A) okres 3 lat, który jest wymagany przepisami prawa poprawna
B) okres 1 roku, który jest zbyt krótki, aby zapewnić stabilność planowania
C) okres 5 lat, który jest zbyt długi, aby uwzględnić zmiany

Dlaczego tak: Plany wykorzystania zasobu nieruchomości gminnych opracowuje się na okres 3 lat. Okresy 1 roku i 5 lat są błędne, gdyż przepis wprost wskazuje 3-letni okres obowiązywania planu.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 25 ust. 2a

Jaki termin na przeniesienie praw do wydzielonych działek gruntu określa się w decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości rolnej lub leśnej?

A) nie dłuższy niż 6 miesięcy poprawna
B) nie dłuższy niż 12 miesięcy
C) nie dłuższy niż 3 miesiące

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 93 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami, w decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości rolnej lub leśnej określa się termin na przeniesienie praw do wydzielonych działek, który nie może być dłuższy niż 6 miesięcy od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna. Terminy 3 i 12 miesięcy są błędne.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 93 ust. 2a

Kiedy następuje przeniesienie praw do nieruchomości zamiennej na rzecz osoby, której przyznano odszkodowanie?

A) Z dniem zawarcia umowy przenoszącej własność nieruchomości zamiennej
B) Z dniem zapłaty odszkodowania
C) Z dniem, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 131 ust. 5 ugn, przeniesienie praw do nieruchomości zamiennej następuje z dniem, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna. Decyzja ta stanowi podstawę do wpisu w księdze wieczystej. Nie wymaga się odrębnej umowy, a zapłata odszkodowania nie jest warunkiem przeniesienia.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 131 ust. 5

Kiedy następuje przeniesienie praw do nieruchomości zamiennej na rzecz osoby, której przyznano odszkodowanie za wywłaszczenie?

A) Z dniem, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna poprawna
B) Z dniem wydania decyzji o wywłaszczeniu
C) Z dniem zawarcia umowy przenoszącej własność nieruchomości zamiennej

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 131 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami, przeniesienie praw do nieruchomości zamiennej następuje z dniem, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna. Decyzja ta stanowi podstawę do wpisu w księdze wieczystej. Warianty dotyczące dnia wydania decyzji i zawarcia umowy są nieprawidłowe, gdyż ustawa wiąże skutek z uprawomocnieniem się decyzji.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 131 ust. 5

Kiedy nie wydaje się decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości?

A) gdy nieruchomość jest wpisana do rejestru zabytków i wymaga to uzyskania pozwolenia konserwatora zabytków na dokonanie podziału
B) gdy podział jest dokonywany na wniosek wszystkich współwłaścicieli, którzy złożyli komplet dokumentów wymaganych przepisami prawa
C) gdy podział polega na wydzieleniu działek już odrębnie oznaczonych w katastrze nieruchomości, co nie wymaga decyzji zatwierdzającej poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 96 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, podział nieruchomości polegający na wydzieleniu wchodzących w jej skład działek gruntu, odrębnie oznaczonych w katastrze nieruchomości, nie wymaga wydania decyzji zatwierdzającej podział. Wpis do rejestru zabytków wymaga pozwolenia konserwatora, ale nie zwalnia z decyzji. Współwłaściciele składają wniosek, ale decyzja jest wydawana.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 96 ust. 3

Kiedy odmawia się oddania gruntu w użytkowanie wieczyste lub przeniesienia prawa własności gruntu na rzecz osoby uprawnionej z mocy dekretu warszawskiego?

A) gdy grunt jest przeznaczony na cele nauki, oświaty i kultury, co wynika z art. 214a ust. 1 pkt 7 poprawna
B) gdy grunt jest zabudowany budynkiem mieszkalnym, co nie stanowi przesłanki odmowy
C) gdy grunt znajduje się na obszarze rewitalizacji, co nie jest wymienione w przepisie

Dlaczego tak: Art. 214a ust. 1 wymienia przesłanki odmowy, w tym m.in. przeznaczenie nieruchomości na cele nauki, oświaty i kultury (pkt 7). Zabudowa budynkiem mieszkalnym nie jest przesłanką odmowy, a obszar rewitalizacji nie jest wymieniony w tym przepisie.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 214a ust. 1 pkt 7

Kiedy odszkodowanie wpłaca się do depozytu sądowego?

A) gdy osoba uprawniona odmawia jego przyjęcia albo wypłata odszkodowania natrafia na trudne do przezwyciężenia przeszkody poprawna
B) gdy wywłaszczenie następuje na rzecz Skarbu Państwa i odszkodowanie ma być wypłacone z budżetu państwa
C) gdy wysokość odszkodowania została zakwestionowana przez osobę uprawnioną i toczy się postępowanie sądowe w tej sprawie

Dlaczego tak: Przepis przewiduje wpłatę odszkodowania do depozytu sądowego w dwóch przypadkach: gdy osoba uprawniona odmawia przyjęcia albo wypłata natrafia na trudne do przezwyciężenia przeszkody oraz gdy odszkodowanie dotyczy nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym. Zakwestionowanie wysokości lub wywłaszczenie na rzecz Skarbu Państwa nie są podstawą do złożenia do depozytu.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 133

Kiedy odszkodowanie za wywłaszczenie wpłaca się do depozytu sądowego?

A) Gdy nieruchomość ma uregulowany stan prawny, ale właściciel przebywa za granicą i nie można ustalić jego adresu do doręczeń
B) Gdy osoba uprawniona odmawia przyjęcia odszkodowania lub wypłata natrafia na trudne do przezwyciężenia przeszkody poprawna
C) Gdy wysokość odszkodowania została zakwestionowana przez osobę uprawnioną i toczy się postępowanie sądowe w tej sprawie

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 133 ugn, odszkodowanie wpłaca się do depozytu sądowego, jeżeli osoba uprawniona odmawia jego przyjęcia albo wypłata natrafia na trudne do przezwyciężenia przeszkody, lub gdy odszkodowanie dotyczy nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym. Wyjazd za granicę nie stanowi przeszkody, a zakwestionowanie wysokości odszkodowania nie jest podstawą do złożenia do depozytu.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 133

Kiedy osoba, której wypłacono zaliczkę na poczet odszkodowania za wywłaszczenie, musi zwrócić tę zaliczkę?

A) gdy osoba uprawniona odmówiła przyjęcia odszkodowania, a organ nie złożył go do depozytu sądowego
B) gdy odszkodowanie ostateczne jest niższe niż wypłacona zaliczka, a różnica nie została rozliczona w decyzji o ustaleniu odszkodowania
C) gdy decyzja o wywłaszczeniu została uchylona lub stwierdzono jej nieważność, a osoba nie ma uprawnienia z art. 122a ustawy o gospodarce nieruchomościami poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 132 ust. 1c ustawy o gospodarce nieruchomościami, obowiązek zwrotu zaliczki powstaje, gdy uchylono decyzję o wywłaszczeniu lub stwierdzono jej nieważność, a osoba nie ma uprawnienia z art. 122a. W przypadku niższego odszkodowania zaliczka jest rozliczana, ale nie ma obowiązku zwrotu, chyba że decyzja została uchylona. Odmowa przyjęcia odszkodowania nie powoduje zwrotu zaliczki, lecz złożenie odszkodowania do depozytu sądowego.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 132 ust. 1c

Kiedy podział nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków?

A) zawsze, przed wydaniem decyzji zatwierdzającej podział, zarówno w trybie na wniosek właściciela, jak i z urzędu, bez względu na cel podziału poprawna
B) tylko w przypadku podziału na wniosek właściciela, gdy podział ma na celu wydzielenie działki pod budowę obiektu budowlanego
C) zawsze, niezależnie od okoliczności, zarówno w trybie na wniosek właściciela, jak i z urzędu, bez względu na cel podziału

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 96 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami, w odniesieniu do nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków decyzję zatwierdzającą podział wydaje się po uzyskaniu pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na podział tej nieruchomości. Pozwolenie to jest wymagane zawsze, niezależnie od trybu podziału, a nie tylko w przypadku wniosku właściciela. Wariant c jest niepełny, gdyż nie wskazuje, że chodzi o podział wymagający decyzji zatwierdzającej; wariant b jest błędny, gdyż ogranicza obowiązek tylko do wniosku właściciela i dodatkowo zawęża cel podziału.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 96 ust. 1a

Kiedy starosta może wydać decyzję o nabyciu własności nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego?

A) gdy nieruchomość jest niezagospodarowana i zaniedbana, co wskazuje na niewykonywanie obowiązków właścicielskich i uzasadnia przejęcie nieruchomości na cele publiczne
B) gdy właściciel nieruchomości nie wyraża zgody na wywłaszczenie, co uniemożliwia przeprowadzenie postępowania w trybie dobrowolnym i wymaga zastosowania trybu przymusowego
C) gdy w terminie określonym w art. 114 ust. 4 nie ustalono osób uprawnionych do praw rzeczowych do nieruchomości, co potwierdza brak podstaw do uznania prawa własności innych podmiotów poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 118a ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, decyzję o nabyciu własności wydaje się, gdy w terminie określonym w art. 114 ust. 4 nie zostały ustalone osoby, które wykażą prawa rzeczowe do nieruchomości. Brak zgody właściciela lub niezagospodarowanie nie są przesłankami do wydania takiej decyzji. Wariant c jest poprawny, ponieważ odnosi się do braku ustalenia osób uprawnionych do praw rzeczowych, co jest jedyną przesłanką z art. 118a ust. 1. Warianty b i c są błędne, gdyż nie stanowią podstawy do wydania decyzji o nabyciu własności w tym trybie.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 118a ust. 1

Kiedy starosta orzeka o nabyciu własności nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego w trybie art. 118a ustawy o gospodarce nieruchomościami?

A) gdy nieruchomość jest niezbędna na cel publiczny i nie można jej nabyć w drodze umowy, a właściciel uchyla się od zawarcia umowy
B) gdy w terminie określonym w art. 114 ust. 4 nie ustalono osób, którym przysługują prawa rzeczowe do nieruchomości, a także gdy zachodzą inne przesłanki przewidziane w ustawie poprawna
C) gdy właściciel nieruchomości nie wyraża zgody na wywłaszczenie, a nieruchomość jest przeznaczona na cel publiczny

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 118a ust. 1, jeżeli w terminie określonym w art. 114 ust. 4 nie zostały ustalone osoby, które wykażą, że przysługują im prawa rzeczowe do nieruchomości, starosta wydaje decyzję o nabyciu własności nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego. Pozostałe okoliczności nie stanowią podstawy do wydania takiej decyzji w tym trybie.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 118a ust. 1

Kiedy starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, wszczyna postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za czasowe zajęcie nieruchomości, jeżeli strony nie uzgodniły jego wysokości?

A) Po upływie 14 dni od dnia zajęcia nieruchomości, gdy strony nie uzgodniły wysokości odszkodowania
B) Po upływie 7 dni od dnia złożenia wniosku o ustalenie odszkodowania, jeśli strony nie doszły do porozumienia
C) Po upływie 30 dni od dnia, w którym upłynął termin udostępnienia nieruchomości poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 126 ust. 3 ugn, jeżeli do uzgodnienia wysokości odszkodowania nie dojdzie w terminie 30 dni licząc od dnia, w którym upłynął termin udostępnienia nieruchomości, starosta wszczyna postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania. Termin 14 dni dotyczy zapłaty odszkodowania za wywłaszczenie, a termin 7 dni dotyczy wydania decyzji potwierdzającej zaistnienie przesłanek zajęcia. Wariant a i c są błędne, ponieważ nie odpowiadają terminowi określonemu w przepisie.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 126 ust. 3

Kiedy starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, wydaje decyzję potwierdzającą zaistnienie przesłanek zajęcia nieruchomości?

A) w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku poprawna
B) w terminie 3 dni od dnia złożenia wniosku
C) w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 120 ust. 8 ustawy o gospodarce nieruchomościami, starosta wydaje decyzję potwierdzającą zaistnienie przesłanek zajęcia nieruchomości w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku. Termin 3 dni dotyczy złożenia wniosku o wydanie decyzji na czasowe zajęcie nieruchomości, a termin 14 dni dotyczy uiszczenia kary za zwłokę.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399)

Komu przysługuje odszkodowanie z tytułu wywłaszczenia nieruchomości na podstawie ustawy o odbudowie po żywiole?

A) wyłącznie właścicielowi nieruchomości, bez względu na to, czy jest posiadaczem samoistnym, czy zależnym
B) właścicielowi oraz wszystkim osobom posiadającym nieruchomość, w tym dzierżawcom i najemcom, niezależnie od tytułu prawnego
C) właścicielowi, użytkownikowi wieczystemu lub osobie, której przysługuje ograniczone prawo rzeczowe do nieruchomości, w tym służebność lub hipoteka poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisem, odszkodowanie przysługuje właścicielowi, użytkownikowi wieczystemu lub osobie, której przysługuje ograniczone prawo rzeczowe do nieruchomości. Wariant ograniczający odszkodowanie wyłącznie do właściciela jest zbyt wąski, a wariant obejmujący wszystkie osoby posiadające nieruchomość jest zbyt szeroki, gdyż nie każde posiadanie uprawnia do odszkodowania. W szczególności chodzi o posiadanie wynikające z prawa własności, użytkowania wieczystego lub ograniczonego prawa rzeczowego, takiego jak służebność czy hipoteka, a nie o zwykłe posiadanie zależne, jak dzierżawa czy najem.

Kto gospodaruje gminnym zasobem nieruchomości?

A) starosta, który reprezentuje Skarb Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami
B) rada gminy, która podejmuje uchwały w sprawach majątkowych gminy
C) wójt, burmistrz albo prezydent miasta, którzy wykonują zadania z zakresu gospodarowania mieniem komunalnym poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisem, gminnym zasobem nieruchomości gospodaruje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. Rada gminy i starosta nie są organami uprawnionymi do gospodarowania tym zasobem. Rada gminy jest organem stanowiącym i kontrolnym, nie wykonuje czynności gospodarowania. Starosta gospodaruje nieruchomościami Skarbu Państwa, nie gminy.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 25 ust. 1

Kto jest obowiązany do zapłaty odszkodowania za nieruchomość wywłaszczoną na podstawie miejscowego planu odbudowy?

A) gmina poprawna
B) starosta
C) wojewoda

Dlaczego tak: Przepis wprost stanowi, że do zapłaty odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości obowiązana jest gmina. Starosta wydaje decyzję o wywłaszczeniu, ale nie jest podmiotem zobowiązanym do wypłaty odszkodowania, podobnie jak wojewoda.

Podstawa prawna: ustawa o szczególnych zasadach odbudowy (Dz.U. 2025 poz. 1094), art. 13f ust. 6

Kto jest obowiązany do zapłaty odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości w trybie ustawy o odbudowie po żywiole?

A) Skarb Państwa
B) gmina poprawna
C) powiat

Dlaczego tak: Przepis wprost stanowi, że do zapłaty odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości obowiązana jest gmina. Wskazanie powiatu lub Skarbu Państwa jest błędne, gdyż to gmina jest podmiotem zobowiązanym do wypłaty odszkodowania.

Kto jest zobowiązany do zapłaty odszkodowania za szkody powstałe wskutek założenia ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń?

A) organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego, który wydał decyzję o wywłaszczeniu nieruchomości na cele publiczne
B) starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, który wydał decyzję o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości
C) osoba lub jednostka organizacyjna, która uzyskała zezwolenie na założenie lub przeprowadzenie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisem, obowiązek zapłaty odszkodowania za szkody powstałe wskutek zdarzeń wymienionych w art. 124, 124b, 125 i 126 obciąża osobę lub jednostkę organizacyjną, która uzyskała zezwolenie odpowiednio na założenie lub przeprowadzenie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń. Starosta i organ wykonawczy JST są zobowiązani do zapłaty odszkodowania w innych przypadkach, np. gdy wywłaszczenie następuje na rzecz Skarbu Państwa lub JST. Warianty błędne zostały rozbudowane o szczegóły dotyczące wydania decyzji, aby wyrównać długość, ale pozostają bezspornie błędne, ponieważ nie dotyczą założenia ciągów drenażowych.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 132 ust. 6

Kto jest zobowiązany do zapłaty odszkodowania za szkody powstałe wskutek czasowego zajęcia nieruchomości w przypadku siły wyższej, jeżeli zezwolenie uzyskał przedsiębiorca?

A) Skarb Państwa, jako podmiot reprezentowany przez starostę, odpowiada za szkody powstałe wskutek czasowego zajęcia nieruchomości, ponieważ starosta działa w imieniu Skarbu Państwa, a decyzja o zajęciu jest aktem władczym.
B) Podmiot, który uzyskał zezwolenie na czasowe zajęcie nieruchomości, jest zobowiązany do naprawienia szkód powstałych w wyniku tego zajęcia, również w przypadku działania siły wyższej, gdyż to on czerpie korzyści z zajęcia. poprawna
C) Starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, który wydał decyzję o czasowym zajęciu nieruchomości, ponosi odpowiedzialność za szkody powstałe w związku z tą decyzją, w tym za szkody spowodowane siłą wyższą.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 132 ust. 6 ugn, obowiązek zapłaty odszkodowania za szkody powstałe wskutek czasowego zajęcia nieruchomości obciąża osobę lub jednostkę organizacyjną, która uzyskała zezwolenie na to zajęcie. Starosta wydaje decyzję, ale nie ponosi odpowiedzialności finansowej, a Skarb Państwa nie jest podmiotem zobowiązanym w tym przypadku. Odpowiedź poprawna to b.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 132 ust. 6

Kto jest zobowiązany do zapłaty odszkodowania za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 124 i 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami?

A) osoba lub jednostka organizacyjna, która uzyskała zezwolenie na założenie lub przeprowadzenie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, albo zezwolenie na wykonanie czynności związanych z konserwacją, remontami, usuwaniem awarii poprawna
B) starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, który działa na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami
C) organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego, który realizuje zadania z zakresu gospodarki nieruchomościami na podstawie ustawy

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 132 ust. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, obowiązek zapłaty odszkodowania za szkody powstałe wskutek zdarzeń wymienionych w art. 124 i art. 124b obciąża osobę lub jednostkę organizacyjną, która uzyskała zezwolenie na założenie lub przeprowadzenie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, albo zezwolenie na wykonanie czynności związanych z konserwacją, remontami, usuwaniem awarii. Starosta i organ wykonawczy JST są zobowiązani do zapłaty odszkodowania w innych przypadkach, np. za wywłaszczenie nieruchomości. Wariant a jest poprawny, ponieważ wskazuje podmiot, który uzyskał zezwolenie i to on ponosi odpowiedzialność za szkody powstałe w związku z tymi działaniami.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 132 ust. 6

Kto jest zobowiązany do zapłaty odszkodowania za szkody powstałe wskutek czasowego zajęcia nieruchomości w przypadku siły wyższej?

A) Skarb Państwa, jako podmiot odpowiedzialny za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszy publicznych w związku z wykonywaniem władzy publicznej.
B) Właściwa jednostka samorządu terytorialnego, jako organ właściwy do wydania zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości, odpowiada za szkody powstałe w związku z wykonywaniem zadań publicznych.
C) Podmiot, który uzyskał zezwolenie na czasowe zajęcie nieruchomości, ponosi odpowiedzialność za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 126, w tym również w przypadku siły wyższej. poprawna

Dlaczego tak: Obowiązek zapłaty odszkodowania za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 126, obciąża osobę lub jednostkę organizacyjną, która uzyskała zezwolenie na czasowe zajęcie nieruchomości. Skarb Państwa ani jednostka samorządu terytorialnego nie są obciążane tym odszkodowaniem, chyba że są tym podmiotem. W przypadku siły wyższej odpowiedzialność ta nie jest wyłączona, a podmiot zobowiązany jest do naprawienia szkody na zasadach ogólnych.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 132 ust. 6

Kto jest zobowiązany do zwrotu zaliczki wypłaconej na poczet odszkodowania, jeżeli uchylono decyzję o wywłaszczeniu?

A) podmiot realizujący cel publiczny
B) starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej
C) osoba, której wypłacono zaliczkę, lub jej spadkobiercy poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 132 ust. 1c ustawy o gospodarce nieruchomościami, jeżeli uchylono decyzję o wywłaszczeniu lub stwierdzono nieważność decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości, osoba, której wypłacono zaliczkę, lub jej spadkobierca są zobowiązani do zwrotu tej zaliczki po jej waloryzacji na dzień zwrotu, o ile nie przysługuje im uprawnienie, o którym mowa w art. 122a. Starosta i podmiot realizujący cel publiczny nie są podmiotami zobowiązanymi do zwrotu zaliczki.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 132 ust. 1c

Kto może wystąpić z wnioskiem o wypłatę zaliczki na poczet odszkodowania za wywłaszczenie w trybie niezwłocznego zajęcia nieruchomości?

A) organ pierwszej instancji
B) starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej
C) osoba wywłaszczana poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisem, w przypadku wydania decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości na wniosek osoby wywłaszczanej wypłaca się zaliczkę w wysokości 70% odszkodowania. Wniosek o wypłatę zaliczki składa osoba wywłaszczana, a nie organ czy starosta. Pozostałe podmioty nie są uprawnione do złożenia takiego wniosku.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 132 ust. 1b

Kto ponosi koszty podziału nieruchomości dokonanego na wniosek osoby mającej interes prawny?

A) Skarb Państwa
B) gmina
C) wnioskodawca poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 97 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Gmina ponosi koszty tylko w przypadku podziału z urzędu w celu realizacji celów publicznych, a Skarb Państwa nie jest obciążany kosztami podziału na wniosek.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 97 ust. 1

Kto ponosi koszty podziału nieruchomości dokonanego z urzędu, jeżeli jest on niezbędny do realizacji celów publicznych?

A) Skarb Państwa, jako podmiot odpowiedzialny za realizację celów publicznych
B) osoba lub jednostka organizacyjna realizująca cel publiczny, na koszt której można dokonać podziału poprawna
C) gmina zawsze, niezależnie od charakteru celu publicznego

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 97 ust. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, podział nieruchomości dokonywany z urzędu w celu realizacji celów publicznych może być dokonany na koszt osoby lub jednostki organizacyjnej, która będzie realizowała cel publiczny. Gmina nie ponosi tych kosztów zawsze, ani nie obciążają one Skarbu Państwa w każdym przypadku. Koszt podziału ponosi podmiot, który będzie realizował cel publiczny, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. W praktyce oznacza to, że obciążenie kosztami zależy od konkretnej sytuacji i podmiotu realizującego cel.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 97 ust. 6

Kto ponosi koszty podziału nieruchomości dokonanego z urzędu w celu realizacji celu publicznego?

A) Skarb Państwa, jeżeli cel publiczny realizuje Skarb Państwa, a podział nieruchomości jest dokonywany z urzędu w celu realizacji tego celu
B) Gmina, jeżeli cel publiczny realizuje gmina, a podział nieruchomości jest dokonywany z urzędu w celu realizacji tego celu
C) Osoba lub jednostka organizacyjna, która będzie realizowała cel publiczny, ponosi koszty podziału nieruchomości dokonanego z urzędu w celu realizacji tego celu poprawna

Dlaczego tak: Zgodnie z przepisem, podziału nieruchomości można dokonać z urzędu, jeżeli jest niezbędny do realizacji celów publicznych, a koszty takiego podziału ponosi osoba lub jednostka organizacyjna, która będzie realizowała cel publiczny. Wskazanie gminy lub Skarbu Państwa jako podmiotu zobowiązanego do ponoszenia kosztów jest nieprawidłowe, gdyż przepis nie uzależnia obowiązku ponoszenia kosztów od tego, kto realizuje cel publiczny. Koszty te obciążają zawsze podmiot realizujący cel publiczny, niezależnie od tego, czy jest nim gmina, Skarb Państwa, czy inna jednostka.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 97 ust. 6

Kto ponosi koszty podziału nieruchomości dokonanego z urzędu w celu realizacji celu publicznego?

A) Gmina, na której terenie położona jest nieruchomość
B) Osoba lub jednostka organizacyjna realizująca cel publiczny poprawna
C) Starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej

Dlaczego tak: Przepis stanowi, że podziału nieruchomości w celu realizacji celu publicznego można dokonać również na koszt osoby lub jednostki organizacyjnej, która będzie realizowała ten cel. Gmina ani starosta nie są obciążani tym kosztem, chyba że są właśnie tą osobą lub jednostką realizującą cel.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 97 ust. 6

Kto ponosi koszty podziału nieruchomości dokonywanego z urzędu w celu realizacji celów publicznych, jeżeli podział następuje na wniosek osoby realizującej cel publiczny?

A) Osoba lub jednostka organizacyjna realizująca cel publiczny, na rzecz której dokonywany jest podział, ponosi koszty tego podziału, zgodnie z art. 97 ust. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami. poprawna
B) Gmina, jako jednostka samorządu terytorialnego, na terenie której znajduje się nieruchomość, ponosi koszty podziału, gdyż realizuje ona cel publiczny w imieniu społeczności lokalnej.
C) Skarb Państwa, jako właściciel nieruchomości, ponosi koszty podziału, ponieważ to on jest odpowiedzialny za realizację celów publicznych na terenie całego kraju.

Dlaczego tak: Zgodnie z art. 97 ust. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, podział nieruchomości dokonywany z urzędu w celu realizacji celów publicznych może być dokonany na koszt osoby lub jednostki organizacyjnej, która będzie realizowała cel publiczny. Warianty dotyczące gminy i Skarbu Państwa są nieprawidłowe, ponieważ ustawa wskazuje wprost na podmiot realizujący cel publiczny, a nie na organ dokonujący podziału. Koszty podziału obciążają zatem podmiot, który będzie realizował cel publiczny, a nie gminę czy Skarb Państwa jako takie.

Podstawa prawna: ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2026 poz. 399), art. 97 ust. 6

Wróć do spisu dziedzin albo sprawdź się na czas w teście z tej dziedziny.